Motor bakarken en çok sorulan soru hep aynı: \"Boyum 1,70; bu motorda ayağım yere basar mı?\" Cevap sadece boyuna bağlı değil. Asıl belirleyici olan iç bacak uzunluğun, motorun sele yüksekliği, selenin genişliği ve oturunca süspansiyonun ne kadar çöktüğü. Bu yazıda bunları tek tek açıyoruz; katalogdaki 580 motor üzerinden boyuna göre kaç modelde ayağının rahat bastığını da tabloya döktük. Kendi ölçünle denemek istersen Boyuma uyar mı? aracına boyunu girmen yeterli.
\nBoy, motor seçiminde yanıltıcı bir ölçü. Aynı boydaki iki kişiden birinin bacakları 5 cm daha uzun olabilir. Sele yüksekliğiyle karşılaştıracağın ölçü iç bacak: kasıktan yere kadar olan mesafe.
\nÖlçemiyorsan kaba bir tahmin olarak boyunun yüzde 45'ini alabilirsin: 170 cm boy için yaklaşık 77 cm. Aracımız da iç bacağını girmezsen bu oranla hesaplıyor.
\nÜreticilerin verdiği sele yüksekliği, selenin en alçak noktasının yerden yüksekliğidir. Bunu iç bacağınla karşılaştırınca ilk fikri edinirsin. Standart genişlikte selesi olan bir naked ya da klasik motor için hesaplarımızdan çıkan yaklaşık kural şöyle; bot tabanı ve oturunca süspansiyonun çökmesi dahil:
\n| Sele yüksekliği | Durunca ne olur? |
|---|---|
| İç bacağına eşit ya da daha alçak | İki ayağın tabanıyla tam basar |
| İç bacağından 3-4 cm'e kadar yüksek | İki ayağının ön tabanı basar, topuk hafif kalkar |
| İç bacağından 8 cm'e kadar yüksek | İki ayak parmak ucunda kalır |
| Daha yüksek | İki ayak birden zor değer, genelde tek ayakla durulur |
Örnek: iç bacağın 79 cm ise 805 mm seleli Yamaha MT-07'de iki ayağının ön tabanı basar; 850 mm seleli BMW R 1300 GS'de parmak ucuna kalırsın. Ön taban çoğu sürücü için güvenli ve rahat bir duruştur; tam taban şart değil.
\nKatalogdaki satışta olan ve sele yüksekliği bilinen 580 motoru, her boy için iç bacağı boyun yüzde 45'i kabul ederek hesapladık. \"Rahat basar\" sütunu iki ayağın tabanıyla ya da ön tabanıyla bastığı modelleri gösteriyor:
\n| Boy | Tahmini iç bacak | Rahat basar | Parmak ucu | Zor ya da yetişmiyor |
|---|---|---|---|---|
| 155 cm | 70 cm | 67 | 42 | 471 |
| 160 cm | 72 cm | 75 | 121 | 384 |
| 165 cm | 74 cm | 98 | 202 | 280 |
| 170 cm | 77 cm | 221 | 238 | 121 |
| 175 cm | 79 cm | 326 | 192 | 62 |
| 180 cm | 81 cm | 447 | 102 | 31 |
| 185 cm | 83 cm | 507 | 72 | 1 |
| 190 cm | 86 cm | 557 | 23 | 0 |
En büyük sıçrama 165 ile 170 cm arasında: iki ayağın rahat bastığı model sayısı 98'den 221'e çıkıyor. Sebebi, naked, spor ve scooter sınıflarındaki motorların çoğunun selesinin 760-820 mm aralığında toplanması. 170 cm'in altındaysan seçeneklerin daralıyor ama tükenmiyor; aşağıda nereye bakman gerektiğini anlattık. 180 cm ve üstünde ise ayak basma neredeyse hiç sorun olmuyor, asıl mesele diz açısına dönüyor.
\nKâğıt üzerinde aynı sele yüksekliğine sahip iki motorda ayağın farklı basabilir. Üç şey fark yaratır:
\nEn alçak seleler cruiser ve klasik sınıfında. 163 cm boy ve 73 cm iç bacak için hesapladığımızda iki ayağın rahat bastığı, fiyatı makul seçeneklerden bazıları:
\nİkisini yan yana görmek için Eliminator 500 ile 450CL-C'yi aracımızda karşılaştırabilirsin. Daha geniş bir liste için kısa boylu sürücüler için alçak seleli motorlar ve cruiser motorlar yazılarımıza bakabilirsin. Beğendiğin motor yüksekse bayiye alçak sele ya da alçaltma kiti seçeneği olup olmadığını sor.
\n185 cm ve üstündeysen ayağın neredeyse her motorda yere basar. Bu sefer sorun, basamak ile sele arasındaki mesafe kısa kalırsa dizlerinin fazla kırılması; uzun yolda bu kramp ve ağrı demek. Aracımızın Sürerken sekmesi her motor için diz açını gösteriyor. 190 cm boy için hesapladığımızda en açık diz açısını veren modellerin başında adventure ve enduro sınıfı geliyor: BMW R 12 G/S, BMW F 900 GS Style Base ve KTM 690 Enduro R gibi uzun yaylı modeller bacağına daha çok yer bırakıyor. Spor motorlarda basamaklar yukarıda ve geride olduğu için uzun boylu sürücünün dizleri belirgin şekilde kırılıyor.
\nHesaplar iyi bir ön eleme yapar ama karar vermeden önce motora mutlaka otur. Bayide şunları dene:
\nYakınındaki yetkili satıcıyı bayi rehberinden bulabilirsin.
\n170 cm boy ve yaklaşık 77 cm iç bacakla katalogdaki 580 motorun 221'inde iki ayağın rahat basıyor, 238'inde parmak ucuna kalıyorsun. Standart genişlikte selesi olan motorlarda 770 mm'ye kadar tabanın tam basar, 800 mm civarına kadar ön tabanın basar.
\nEvet. Deneyimli sürücülerin çoğu ön tabanla ya da tek ayakla durur. Yeni başlıyorsan ve motor ağırsa iki ayağının en azından ön tabanıyla basması işini kolaylaştırır; parmak ucunda kalıyorsan daha hafif ya da daha alçak bir model düşün.
\nBirçok modelde fabrikadan alçak sele ya da alçaltma kiti seçeneği var; sele dolgusunu incelten döşemeciler de bulunuyor. Alçaltma kiti yerden yüksekliği ve süspansiyon yolunu azaltabileceği için yetkili serviste taktırmalısın.
\nAracımızda kadın ve erkek seçeneği var. Kadın seçildiğinde kol boyu ve oturunca süspansiyonun çökmesi ortalama kadın ölçülerine göre hesaplanıyor; asıl belirleyici yine iç bacak uzunluğu.
\nBoyun değil, iç bacağın konuşur. Önce iç bacağını ölç, sele yüksekliğiyle karşılaştır, sonra sele genişliği, süspansiyon ve ağırlıkla düzelt. En hızlı yol, aklındaki motoru Boyuma uyar mı? aracında açıp kendi ölçünle görmek; iki motoru yan yana koyup hangisinde ayağının daha rahat bastığını karşılaştırabilirsin.
"}